Chữa tiểu đường: Nguy hại khi dùng dây thìa canh không đúng cách

06:48' 29/03/2018 (GMT+7)
|

(VnMedia) - Như VnMedia đã đưa tin về việc quốc tế vừa công bố kết quả nghiên cứu tìm thấy 9 chất mới trong dây thìa canh có tác dụng hỗ trợ điều trị bệnh tiểu đường, tuy nhiên, sự thiếu hiểu biết về đặc tính của loại cây này sẽ khiến nhiều người “tiền mất tật mang”.

Thông tin về tác dụng chữa tiểu đường của dây thìa canh khiến nhiều người vội vàng tự tìm mua loại dược liệu này về sắc uống với mong muốn chữa trị được bệnh. Rất nhạy bén, nông dân khắp nơi đua nhau trồng loại dược liệu này để cung cấp ra thị trường. Không khó để tìm mua dây thìa canh tại các chợ. Ngay trên mạng Internet, dây thìa canh cũng được rao bán tràn lan và ở đâu cũng giới thiệu là “tốt nhất” mà không có bất cứ bằng chứng nào chứng minh, cũng không biết “tốt nhất” là như thế nào.
 
Chia sẻ về vấn đề này, ông Hoàng Minh Châu - Tổng giám đốc Công ty Nam Dược đồng thời cũng là tác giả của nghiên cứu mới phát minh ra 9 chất tìm thấy trong dây thìa canh cho biết, hiện trên thị trường dây thìa canh khô được bày bán khá nhiều. Tuy nhiên đa phần nhiều cành, rất ít lá, trong khi đó ở dây thìa canh, nghiên cứu cho thấy, bộ phận có dược tính tốt nhất là phần lá rồi đến cành bánh tẻ. Phần cành to cho dược tính rất thấp nhưng được cho vào nhiều để tăng trọng lượng.
Dây thìa canh được ra bán trên mạng không rõ nguồn gốc xuất xứ và chủ yếu là cành to, rất ít dược chất
Dây thìa canh được ra bán trên mạng không rõ nguồn gốc xuất xứ và chủ yếu là cành to, rất ít dược chất

Nhưng đáng chú ý hơn, hiện có tới hơn 3.000 giống cây thìa canh, mỗi giống cây lại cho dược tính khác nhau. Trong khi đó người nông dân trồng dây thìa canh cũng không biết giống cây mình trồng là giống cây gì. Vì vậy, không ai đảm bảo được dây thìa canh khô bán trên thị trường sẽ cho dược tính thế nào, có tác dụng điều trị bệnh tới đâu.

Phân tích về việc tự sắc dây thìa canh uống của người bệnh hiện nay, ông Châu cho biết: “Lâu nay, bà con thường nghĩ thuốc nam sắc uống là lành tính. Tuy nhiên, dây thìa canh trôi nổi bán trên thị trường hiện nay không được trồng và thu hái theo tiêu chuẩn GACP của Tổ chức y tế thế giới, còn nhiều dư lượng thuốc kích thích, thuốc trừ sâu, phơi sấy không đảm bảo dẫn tới nấm mốc… Như vậy, uống thuốc vào người mà lại bị nhiễm độc - Lợi bất cập hại.”

Hơn nữa, theo ông Châu, việc tự sắc dây thìa canh uống sẽ không thu được dược tính cao nhất và tất nhiên dẫn tới kết quả điều trị bệnh không cho hiệu quả tốt.

"Sử dụng dây thìa canh làm dược liệu điều trị bệnh không đơn giản là mua về rồi đun nấu lên uống. Người dân thường nghĩ bệnh nặng thì bốc nắm to, bệnh nhẹ thì bốc nắm nhỏ mà không thể biết hoạt chất trong những “nắm” đó là bao nhiêu. Sử dụng dược liệu để trị bệnh phải được nghiên cứu cụ thể về tỷ lệ hoạt chất và chỉ định liều dùng thì mới có hiệu quả." - ông Châu nói.

Dược sĩ Hoàng Minh Châu, Tổng Giám đốc Công ty Nam Dược
Dược sĩ Hoàng Minh Châu, Tổng Giám đốc Công ty Nam Dược, tác giả của đề án nghiên cứu tìm ra 9 chất trong dây thìa canh hỗ trợ điều trị tiểu đường

Ông Châu cũng cho hay, cách sắc, uống thuốc không đo được hàm lượng hoạt chất dẫn tới việc hoặc không đủ liều để chữa bệnh hoặc quá nhiều có thể gây hại gan, suy thận...  Ngoài ra, cách sắc, uống dây thìa canh sẽ không tận dụng hết các hoạt chất có trong sản phẩm.

“Ví dụ, trong trong dây thìa canh trồng đạt chuẩn sẽ có mười mấy hoạt chất khác nhau nhưng bằng cách đun nước trong vài chục phút thì chiết xuất chỉ được khoảng 1/3 dược chất” – ông Châu nói.

Trong khi đó, ông Phạm Văn Đông – Giám đốc Sản xuất nhà máy Nam Dược cho biết: Dây thìa canh sau khi được sơ chế và đưa ngay về nhà máy sản xuất để đảm bảo dược tính. Tại đây, dây thìa canh tươi phải trải qua qua nhiều khâu kiểm tra đạt các tiêu chí về tiêu chuẩn dược liệu, đảm bảo yếu tố sạch và an toàn. Tiếp dó, dây thìa canh dược liệu tiếp tục trải qua 12 bước và trong vòng 6 tiếng đồng hồ để trở thành viên uống tiểu đường Diabetna.

“Màu của dây thìa canh sau khi đã sấy phải đạt màu xanh, có mùi thơm, còn dược liệu đã sang màu vàng là đã để lâu, dễ mang vi khuẩn, ẩm mốc, ô-xy hóa, dược tính bị suy giảm. Nếu bà con nông dân sử dụng phân bón và thuốc kích thích tăng trưởng thì chỉ số kim loại nặng và Nitrat sẽ vượt ngưỡng cho phép và nhà máy sẽ loại bỏ lô dược liệu” – ông Đông cho biết.

Vùng trồng dược liệu sạch
Vùng trồng dây thìa canh sạch theo tiêu chuẩn GACP của công ty Nam dược

Dược liệu sạch cho hoạt chất cao gấp 2,4 lần thông thường

Chia sẻ về tình trạng người dân tự mua dược liệu nói chung và dây thìa canh nói riêng về sắc uống, bà Hoàng Thị Thu Hương - Cán bộ dự án BioTrade cho biết, để chữa bệnh có hiệu quả, tốt nhất người bệnh nên tìm mua những sản phẩm được làm từ dây thìa canh trồng chuẩn hóa.

Từ năm 2011, dự án BioTrade thuộc tổ chức Helvetas của Cục Kinh tế liên bang Thụy Sĩ đã lựa chọn vùng dược liệu dây thìa canh do Công ty Nam Dược quy hoạch trồng để tài trợ phát triển thành dược liệu quốc tế theo tiêu chuẩn GACP Dự án BioTrade với mục đích hỗ trợ trong việc xây dựng các vùng dược liệu sạch của Việt Nam.

“Sạch là tiêu chuẩn đầu tiên của dược liệu để làm thuốc. Sạch tức là yêu cầu  giống sạch, nước sạch, đất sạch, quá trình canh tác sạch, thu hái sạch, đến nhà máy đạt tiêu chuẩn và đến tay người tiêu dùng thì sản phẩm mới đảm bảo tiêu chuẩn chất lượng” – bà Hương nói.

Cùng quan điểm với ông Châu, bà Hoàng Thị Thu Hương phân tích: “Theo tôi nghĩ thuốc gì cũng phải có liều. Nhưng cùng một lượng như nhau, nhưng dây thìa canh trồng bằng phương pháp thông thường sẽ cho lượng hoạt chất ít hơn dây thìa canh trồng đúng theo tiêu chuẩn, hoặc dây thìa canh trồng ở vùng này lại cho hoạt chất khác hẳn trồng ở vùng khác. Thậm chí ngay trong một vùng, nếu thu hoạch tháng này thì cho hoạt chất cao, tháng khác lại cho hoạt chất thấp. Điều này dùng mắt thường hay ngửi thì không thể biết được.”

Chứng minh cho quan điểm này, bà Hương cho biết: Cùng ở một vùng đất nhưng dây thìa canh sạch trồng theo tiêu chuẩn của GACP chứa hàm lượng hoạt chất cao gấp 2,4 lần dây thìa canh trồng không theo tiêu chuẩn.

Hoàng Hải