http://vnmedia.vn/dan-sinh/201804/luat-do-thi-co-giai-quyet-duoc-tinh-trang-do-nong-thon-do-do-thi-599942/v3.txt
Luật đô thị có giải quyết được tình trạng 'dở nông thôn, dở đô thị'?

Luật đô thị có giải quyết được tình trạng "dở nông thôn, dở đô thị"?

06:11' 13/04/2018 (GMT+7)
|

(VnMedia) - Nông thôn thành đô thị nhưng cán bộ không theo kịp nên "dở nông thôn, dở đô thị"; các vấn đề về kiến trúc, hạ tầng đô thị, mật độ xây dựng, mật độ cây xanh, quản lý vỉa hè cho tới thu gom rác... đang chờ Luật đô thị ra đời để quản lý.

Đô thị hóa nông thôn
Ảnh minh họa

Chiều ngày 12/4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến lần đầu về dự án Luật Quản lý phát triển đô thị.

Báo cáo của Bộ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Hồng Hà cho biết, hiện nay, tỷ lệ đô thị hóa của Việt Nam đã tăng từ khoảng 19,6% với 629 đô thị vào năm 1999 lên khoảng 37,5% với 813 đô thị năm 2017, với 2 đô thị loại đặc biệt, 19 đô thị loại I, 23 đô thị loại II, 45 đô thị loại III, 84 đô thị loại IV và 640 đô thị loại V.

Tuy nhiên, việc triển khai đầu tư phát triển đô thị còn dàn trải. Nhiều dự án đầu tư phát triển đô thị chưa theo quy hoạch và kế hoạch, gây lãng phí nguồn lực đầu tư, đặc biệt là tài nguyên đất đai, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương. Các đô thị cũ chậm được cải tạo, chỉnh trang; công tác thu hồi, khai thác, sử dụng đất và chia sẻ lợi ích giữa các bên liên quan chưa hợp lý, tiềm ẩn nguy cơ bất ổn, gây bức xúc trong xã hội.

Ông Hà cũng cho rằng, nguồn lực cho phát triển đô thị còn thiếu, chưa đa dạng và chưa được sử dụng hiệu quả; khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu của các đô thị chưa cao, năng lực quản lý đô thị chưa đáp ứng yêu cầu phát triển.

Từ những hạn chế, bất cập trong thực tiễn phát triển đô thị trong thời gian qua và sự thiếu đồng bộ, chưa đầy đủ và bao quát của các quy định pháp luật về phát triển đô thị nêu trên đặt ra yêu cầu phải khẩn trương nghiên cứu, xây dựng Luật Quản lý phát triển đô thị nhằm điều chỉnh tổng thể quá trình phát triển đô thị tại Việt Nam, đưa đô thị Việt Nam phát triển bền vững theo quy hoạch và có kế hoạch.

Dự thảo Luật có 7 chương, 66 điều quy định về quản lý phát triển đô thị gồm: Quản lý hệ thống đô thị; phát triển đô thị theo quy hoạch; đầu tư phát triển đô thị; nguồn lực tài chính phát triển đô thị; quản lý nhà nước và sự tham gia của các tổ chức, cá nhân trong phát triển đô thị.

“Dở nông thôn dở đô thị” do cán bộ không theo kịp

Góp ý vào dự thảo luật, Trưởng Ban Công tác đại biểu Trần Văn Tuý cho rằng, “nhiều khi lên đô thị nhưng cán bộ không theo kịp do không có tiêu chí cụ thể để người ta học tập và quản lý như đường thế nào, công viên, công trình phúc lợi xã hội ra sao... dẫn đến “dở nông thôn, dở đô thị”. Do đó, theo đại biểu Túy, khi nói “đô thị xanh”, “đô thị thông minh” thì phải có tiêu chuẩn, tiêu chí để khi đọc Luật là hiểu ngay.

Đại biểu Trần Văn Tuý cũng đề nghị quan tâm nghiên cứu không gian ngầm, sự kết nối giữa “ngầm” và “nổi” cũng việc sử dụng không gian ngầm với tầm nhìn xa trông rộng.

Nêu ra hàng loạt vấn đề thuộc hệ thống hạ tầng đô thị, từ mật độ xây dựng, mật độ cây xanh, quản lý vỉa hè,... cho tới thu gom rác, và cho rằng cần phải quy định trong dự án luật này để giải quyết, Tổng Thư ký Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc băn khoăn: “Luật này có 66 điều thì quản lý thế nào? Hệ thống cơ sở hạ tầng có 6 điều thì có đảm bảo được không?”

“Vừa qua căng thẳng giữa người dân với chính quyền về quản lý vỉa hè thì giải quyết thế nào đây? Phố cổ giải quyết ra sao để vừa bảo tồn kiến trúc, phòng chống cháy nổ và vẫn đảm bảo đời sống người dân? Hay khu đi bộ thì luật có đặt ra không? Đến lúc chúng ta phải quản lý xây dựng hệ thống ngầm chung hiệu quả chứ không thể để quanh năm suốt tháng đào lấp đường, vỉa hè. Rồi tên phố số nhà còn lộn xộn, tìm nhà không được thì làm sao văn minh được!” - Tổng Thư ký Quốc hội nói.

"Trước đây từ nhà tôi tới cơ quan chỉ 8 phút, nhưng hiện nay phải mất nửa tiếng, thậm chí 45 phút. Rõ ràng mật độ xây dựng bây giờ quá nhiều. Hay như vấn đề quản lý vỉa hè cũng là một cuộc chiến. Vỉa hè là chỗ người dân đi lại hay là nơi kinh doanh? Bây giờ luật này phải quy định thế nào để giải quyết được vấn đề này?" - ông Nguyễn Hạnh Phúc nói thêm.

Chủ tịch Hội đồng Dân tộc Hà Ngọc Chiến thì đánh giá, nội hàm phần quản lý trong dự thảo chưa được thiết kế đậm nét.  Luật này phải góp phần khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông, xử lý nước sạch... nhưng các điều khoản cụ thể chưa đề cập nhiều.

Phát biểu tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga băn khoăn, nếu phân biệt theo chính quyền thì có chính quyền đô thị và chính quyền nông thôn, vậy nếu ban hành Luật này thì có ban hành Luật quản lý và phát triển nông thôn không?

Nhấn mạnh luật phải đảm bảo tính hợp hiến, thống nhất của hệ thống pháp luật, bà Lê Thị Nga nhận xét có nhiều luật liên quan đến vấn đề này, do đó cơ quan soạn thảo phải chỉ ra luật này liên quan đến bao luật, cụ thể là luật gì. “Liên quan đến 100 luật cũng phải thống kê vào đây, vì nếu không làm thế ĐBQH sẽ không biết luật này phủ nhận bao nhiêu luật khác, có nội dung nào mới” - bà Lê Thị Nga nói.

Trong khi đó, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách Nguyễn Đức Hải cũng đánh giá, dự thảo Luật chưa đề cập đến quản lý không gian trên cao của đô thị. “Chúng ta mới chú ý không gian ngầm, còn không gian trên cao quản lý kiến trúc, cảnh quan chưa được chú ý” - ông nói.

“Quá cần thiết có luật”

Cho ý kiến vào dự thảo Luật, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhấn mạnh, điều quan tâm là mối quan hệ giữa Luật này với Luật quy hoạch đô thị nên phải giải quyết cho được mối tương quan cũng như rõ nội hàm để thuận lợi trong quản lý và phát triển đô thị.

Cũng theo Chủ tịch Quốc hội, những vấn đề mà các ý kiến đề cập là những bức xúc như tình trạng đào đường, hạ tầng kỹ thuật, mất cân đối giữa xây dựng các công trình nhà, công trình công cộng, công viên, cây xanh, vi phạm không gian kiến trúc về độ cao... Điều này liên quan đến quy định pháp luật và nếu thiếu những quy định chặt chẽ thì rất khó khăn để quản lý phát triển đô thị, không giải quyết được vấn đề đặt ra trong thực tiễn.

“Chúng ta thấy quá cần thiết có luật quản lý phát triển đô thị để điều chỉnh. Có con sông Hồng rất đẹp nhưng đi qua cầu nhìn hai bên thấy ngổn ngang, hỗn độn. Trong khi nhiều nước, ở thành phố bất kỳ có sông chảy qua thì không gian hai bên bờ sông là nơi đẹp nhất của thành phố đó. Luật này phải từng bước giải quyết được những bất cập như thế” - Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cho biết và đề nghị hoàn thiện thêm dự án luật.

Xuân Hưng