Chiến trường Syria: Tổng thống Trump dùng"đòn F-35" khó tin cứu đồng minh?

15:09, 16/10/2019
|

 - Trong một cuộc điện đàm giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan hồi cuối tuần vừa rồi, Nhà lãnh đạo của nước Mỹ được cho là đã khuyên Thổ Nhĩ Kỳ không xâm lược phía đông bắc của Syria đồng thời đề nghị nối lại hợp đồng bán các máy bay thế hệ thứ năm F-35 cho Ankara.

Chiến đấu cơ F-35
Chiến đấu cơ F-35

Tổng thống Trump đã đề xuất trao cho người đồng cấp Erdogan "một gói thực sự có lợi” ngoài các lợi ích khác cũng như một chuyến thăm của tổng thống đến Mỹ, một quan chức cấp cao của Bộ Ngoại giao Mỹ tiết lộ với tờ Washington Post. Theo kế hoạch, ông Erdogan sẽ đến thăm Nhà Trắng vào tháng 11 tới.

Lời đề xuất của ông Trump dành cho người đồng cấp Erdogan đánh dấu sự thay đổi đột ngột trong lập trường của Mỹ trong vấn đề F-35 so với hồi tháng Bảy. Trước đó, Mỹ kiên quyết loại bỏ đồng minh Thổ Nhĩ Kỳ ra khỏi chương trình F-35 để trả đũa cho việc Ankara quyết không từ bỏ hợp đồng S-400 với Nga.

"F-35 không thể cùng tồn tại song hành với một hệ thống thu thập thông tin tình báo của Nga - một hệ thống sẽ được sử dụng để tìm hiểu về các năng lực tối tân. Thổ Nhĩ Kỳ từng là một đối tác lâu đời, đáng tin cậy và là một đồng minh của NATO trong hơn 65 năm qua, nhưng việc tiếp nhận S-400 đã làm phương hại đến cam kết mà tất cả các đồng minh NATO đưa ra về việc tránh xa các hệ thống vũ khí của Nga. Điều này sẽ gây ra những ảnh hưởng có hại đến sự tương tác của Thổ Nhĩ Kỳ với liên minh”, Nhà Trắng từng đưa ra một tuyên bố như vậy vào thời điểm hồi tháng Bảy.

Việc Mỹ được cho là bất ngờ đề nghị bán lại F-35 cho Thổ Nhĩ Kỳ trong bối cảnh này cho thấy Washington có thể đang muốn cứu vãn tình thế, muốn cứu đồng minh người Kurd sau khi Washington đột ngột rút quân khỏi chiến trường Syria, mở đường cho Ankara đánh vào Syria. Thổ Nhĩ Kỳ đã can thiệp vào chiến trường Syria nhằm đánh đuổi lực lượng chiến binh người Kurd YPG ra khỏi vùng lãnh thổ ở dọc biên giới của họ. Thổ Nhĩ Kỹ coi Lực lượng Bảo vệ Nhân dân người Kurd (YPG) là một tổ chức khủng bố và là cánh tay nối dài của Đảng Lao động người Kurd (PKK). PKK đã phát động cuộc nổi dậy chống lại Thổ Nhĩ Kỳ trong suốt 34 năm qua. Trong khi đó, YPG là lực lượng đồng minh nòng cốt của Mỹ và liên quân trong cuộc chiến chống lại IS ở Syria.

Chiến đấu cơ F-35 do hãng Lockheed Martin thiết kế và phát triển dựa trên phiên bản máy bay X-35 trước đó. Đây là loại chiến đấu cơ tiêm kích đa năng tàng hình hiện đại và cơ động bậc nhất thế giới. Máy bay này được phát triển để thực hiện các nhiệm vụ như tấn công các mục tiêu trên mặt đất, trinh sát và phòng không.

Dự án F-35 được ca ngợi là kỳ tích công nghệ, tạo ra sản phẩm có thể thống trị bầu trời. F-35 có 3 phiên bản khác nhau gồm F-35A, F-35B và F-35C. Trong đó, F-35A có khả năng cất và hạ cánh như máy bay chiến đấu thông thường; F-35B cất và hạ cánh thẳng đứng như trực thăng và F-35C triển khai trên các tàu sân bay.

Các thông số kỹ thuật của F-35 cho thấy đây là một thế hệ máy bay tàng hình vượt bậc, với chiều dài khoảng 15m, có sức chứa trong hơn 7.200 lít nhiên liệu và có thể bay với tốc độ lên tới hơn 1.920 km/h. Vũ khí mà F-35 được trang bị cũng hết sức tối tân, bao gồm 1 khẩu pháo GAU-12/U 25 mm - gắn từ 180 quả đạn đến 220 quả đạn tùy phiên bản nâng cấp. F35 được trang bị tên lửa, bom nhiều hơn và một thùng nhiên liệu phụ. Trong thân máy bay, tối đa có 4 tên lửa đối không AIM-120 AMRAAM, AIM-9X Sidewinder hay AIM-132 ASRAAM hoặc 2 tên lửa đối không và 2 tên lửa đối đất.

Tập đoàn Lockheed Martin của Mỹ từng tự tin tuyên bố loại máy bay tiêm kích tàng hình F-35 mới của họ có thể tiêu diệt các hệ thống tên lửa phòng không S-300 của Nga - một trong những hệ thống tên lửa phòng không hiện đại nhất trên thế giới. Vì thế, F-35 được rất nhiều nước thèm muốn. Tất cả các phiên bản của F-35 đều được trang bị công nghệ tàng hình siêu việt, có khả năng tránh radar, đạt tốc độ siêu âm và gắn camera giúp phi công có thể quan sát 360 độ từ buồng lái xuống mặt đất.

Tuy nhiên, dự án phát triển F-35 cũng là dự án vũ khí gây tranh cãi nhất, là dự án vũ khí đắt đỏ nhất lịch sử nước Mỹ và cũng lắm trục trặc.

Kiệt Linh (tổng hợp)